गिरणा धरण सलग तिसऱ्यांदा १०० टक्के भरले
जिल्ह्यातील १७५ गावांचा वर्षभराचा पाणीप्रश्न सुटला; ५२ हजार हेक्टर सिंचन क्षेत्राला मोठा दिलासा
जळगाव | प्रतिनिधी
जळगाव जिल्ह्याची जीवनवाहिनी म्हणून ओळख असलेल्या गिरणा धरणाने यंदाही पूर्ण क्षमतेने भरून जिल्ह्याला मोठा दिलासा दिला आहे. मंगळवार, १५ सप्टेंबर रोजी गिरणा धरणाने सलग तिसऱ्यांदा १०० टक्के पाणीसाठ्याची पातळी गाठली. धरण पूर्ण भरल्यामुळे चाळीसगाव, भडगाव, पाचोरा, एरंडोल, धरणगाव आणि जळगाव तालुक्यांमधील तब्बल १७५ गावांच्या पिण्याच्या पाण्याचा प्रश्न वर्षभरासाठी सुटण्यास मदत होणार आहे. त्याचबरोबर धरणाच्या मुबलक जलसाठ्यामुळे सुमारे ५२ हजार हेक्टर सिंचन क्षेत्रालाही मोठा फायदा होणार आहे.
गिरणा प्रकल्पाच्या ५६ वर्षांच्या इतिहासात धरण आतापर्यंत केवळ १४ वेळा पूर्ण क्षमतेने भरले आहे. विशेष म्हणजे गेल्या आठ वर्षांच्या कालावधीत तब्बल सात वेळा धरणाने १०० टक्के साठ्याचा टप्पा गाठला आहे. त्यामुळे गिरणा धरणाच्या जलसाठ्याच्या दृष्टीने हा कालखंड महत्त्वाचा ठरला आहे.
यंदा धरण पूर्ण भरल्याने रब्बी हंगामातील पिकांसाठीही शेतकऱ्यांना मोठा आधार मिळणार आहे. आगामी हिवाळा आणि उन्हाळ्याच्या पार्श्वभूमीवर रब्बी पिकांसाठी एकूण पाच आवर्तने मिळण्याचा मार्ग मोकळा झाला आहे. त्यामुळे चाळीसगाव, भडगाव, पाचोरा, एरंडोल आणि धरणगाव तालुक्यांतील सिंचन क्षेत्राला याचा थेट लाभ होणार आहे.
गिरणा धरणाची एकूण साठवण क्षमता २१ हजार ५०० दशलक्ष घनफूट असून मृतसाठा ३ हजार दशलक्ष घनफूट आहे. या धरणावर जळगाव जिल्ह्यातील चाळीसगाव, भडगाव, पाचोरा, एरंडोल, धरणगाव आणि जळगाव या सहा तालुक्यांतील विविध गावांच्या पाणीपुरवठ्याचे तसेच सिंचनाचे मोठे अवलंबित्व आहे.
१९५५ ते १९६९ या कालावधीत गिरणा धरणाचे बांधकाम करण्यात आले. त्यासाठी सुमारे १३ कोटी रुपये खर्च झाला होता. प्रकल्प पूर्ण झाल्यानंतर १९७६ मध्ये गिरणा धरण प्रथमच १०० टक्के भरले. त्यानंतर १९८०, १९९४, २००४ ते २००७ या कालावधीत सलग चार वर्षे, २०१९ ते २०२२ या कालावधीत सलग चार वर्षे तसेच २०२४, २०२५ आणि आता २०२६ मध्ये धरण पूर्ण क्षमतेने भरले आहे.
गिरणा धरणाच्या पाणलोट क्षेत्रात यंदा झालेल्या समाधानकारक पावसामुळे धरणातील जलसाठ्यात सातत्याने वाढ झाली. अखेर १५ सप्टेंबर रोजी धरणाने १०० टक्के साठ्याची पातळी गाठली. त्यामुळे जिल्ह्यातील पिण्याच्या पाण्यासोबतच शेतीच्या सिंचनासाठीही मोठा दिलासा मिळाला आहे.
गिरणा धरणाचा मुबलक जलसाठा हा केवळ यंदाच्या पाणीटंचाईच्या दृष्टीने महत्त्वाचा नसून पुढील वर्षभरातील पाणी नियोजनासाठीही अत्यंत महत्त्वाचा ठरणार आहे. रब्बी हंगामातील पिकांना आवश्यक पाणी उपलब्ध होण्याबरोबरच आगामी उन्हाळ्यातील पाणीपुरवठ्याची चिंता काही प्रमाणात कमी होणार आहे.
